احمدرضا درویش قرار است پس از دوازده سال با فیلم سینمایی «درخشش» به کارگردانی بازگردد. او بیش از یک دهه، به خواست خود و بر پایه عهدی که با خویش بسته بود، از این عرصه فاصله گرفت و سپس همان عهد را شکست تا با سرمایه‌گذاری سازمان اوج فیلم تازه‌اش را بسازد. در مقابل، کارگردانانی مانند ناصر تقوایی، بهرام بیضایی و در مقطعی ایرج قادری ناخواسته میان آثارشان وقفه‌هایی ده و دوازده‌ساله را از سر گذراندند و فیلمنامه‌هایشان در بایگانی خاک خورد. بیضایی و تقوایی پس از آخرین ساخته‌شان نیز دیگر فرصت فیلمسازی نیافتند.
به گزارش فیلم‌نیوز، صبر درویش بعد از دوازده سال به سر آمد. او بر عهدی که با خود داشت نماند و بی‌آنکه خبری از اکران عمومی «رستاخیز» در میان باشد، تصمیم گرفت به کارگردانی برگردد. همین موضوع نشان می‌دهد او در این سال‌ها هر زمان اراده می‌کرد می‌توانست دوباره پشت دوربین برود؛ چنان‌که اکنون اراده کرده و سازمان اوج هم به کمکش آمده است. اما فیلمسازانی چون بهرام بیضایی و ناصر تقوایی می‌خواستند بسازند و نمی‌توانستند و به همین سبب میان فیلم‌هایشان فاصله‌ای حدود ده تا دوازده سال می‌افتاد. بازگشت درویش بهانه‌ای است برای مرور کارنامه کارگردانانی که میان ساخته آخر و ماقبل آخرشان چند سال فاصله افتاده است.
بهرام بیضایی | ۸ سال | ۱۳۸۷ تا ۱۳۷۹
بهرام بیضایی از سال ۱۳۵۱ که نخستین فیلم بلندش «رگبار» را جلوی دوربین برد تا پیروزی انقلاب در ۱۳۵۷، چهار فیلم کارگردانی کرد؛ یعنی به‌طور میانگین هر یک سال و نیم یک فیلم. میان «غریبه و مه» و «کلاغ» چهار سال فاصله افتاد، اما او از فضای فیلمسازی دور نشد. پس از انقلاب، اولین فیلم این دوره را در ۱۳۶۰ ساخت. آن اثر به دلیل حجاب بازیگران توقیف شد و چهار سال طول کشید تا «شاید وقتی دیگر» را بسازد. دو سال بعد، در ۱۳۶۶، «باشو غریبه کوچک» را کارگردانی کرد و چهار سال پس از آن «مسافران» را ساخت. در دهه شصت روند کارش عادی بود. با شروع دهه هفتاد فاصله‌ها بیشتر شد و او اواخر این دهه، در ۱۳۷۹ و پس از گذشت نه سال، «سگ‌کشی» را ساخت. این فیلم در اکران ۱۳۸۰ نزدیک به یک میلیون مخاطب جذب کرد، حدود ۵۰۰ میلیون تومان فروش داشت و در جدول اکران سال ششم شد. با آن استقبال انتظار می‌رفت خیلی زود فیلم بعدی را بسازد، اما هشت سال بعد موفق شد «وقتی همه خوابیم» را بسازد و پس از آن دیگر فرصتی برای فیلمسازی به او داده نشد و ناچار به مهاجرت شد.
ناصر تقوایی | ۱۲ سال | ۱۳۸۰ تا ۱۳۶۸
ناصر تقوایی در دهه پنجاه حضوری پررنگ در کارگردانی داشت و از ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۴ سه فیلم سینمایی و یک سریال تلویزیونی ساخت. او تقریباً هر دو سال یک بار پشت دوربین رفت، اما پس از «دایی جان شهر خبر ناپلئون» در کارهای داستانی‌اش وقفه ایجاد شد. بعد از انقلاب قرار بود سریال «کوچک جنگلی» را برای شبکه یک بسازد و به پیش‌تولید هم رسید، اما با تصمیم مدیران وقت تلویزیون پروژه از او گرفته شد. تقوایی پس از خروج از «کوچک جنگلی»، در ۱۳۶۵ فیلم «ناخدا خورشید» را ساخت و به دوری یازده‌ساله‌اش از کارگردانی پایان داد. خیلی زود مقدمات اثر بعدی را فراهم کرد و «ای ایران» را در ۱۳۶۸ آماده نمایش کرد. این فیلم سال ۱۳۶۷ کلید خورد و فیلمبرداری‌اش بیش از یک سال طول کشید. بعد از «ای ایران» دوازده سال از کارگردانی دور ماند تا در ۱۳۸۰ «کاغذ بی‌خط» را جلوی دوربین برد. درست پس از آماده شدن این فیلم و ارائه آن به جشنواره، پیش‌تولید «زنگی و رومی» را شروع کرد تا بدون وقفه کار بعدی را بسازد. فیلمبرداری تابستان ۱۳۸۰ در جزیره قشم آغاز شد، اما پس از ده جلسه تولید متوقف ماند. بعد از تعطیلی «زنگی و رومی»، بی‌درنگ فیلمنامه دیگری را وارد تولید کرد و در ۱۳۸۲ «چای تلخ» را کلید زد؛ این فیلم هم وقتی حدود ۴۰ درصدش تصویربرداری شده بود متوقف شد. پس از «چای تلخ» تقوایی دیگر پشت دوربین نرفت و فرصت فیلمسازی پیدا نکرد.
بهمن فرمان‌آرا | ۲۱ سال | ۱۳۷۷ تا ۱۳۵۷
بهمن فرمان‌آرا در ۱۳۵۱ نخستین فیلمش «خانه قمر خانم» را ساخت و هم‌زمان به‌عنوان تهیه‌کننده هم در سینما فعال بود. میان فیلم اول و دوم، «مغول‌ها» و «دایره مینا» را تهیه کرد و در ۱۳۵۳ «شازده احتجاب» را جلوی دوربین برد. همان سال به ریاست کمپانی «گسترش صنایع سینمای ایران» منصوب شد؛ کمپانی‌ای که در حمایت و تولید آثار موج نو سینمای ایران نقش پررنگی داشت. او که در دهه پنجاه و پیش از انقلاب از سینماگران فعال بود، در ۱۳۵۷ «سایه‌های بلند باد» را کارگردانی کرد و سپس به آمریکا مهاجرت کرد و آنجا به فعالیت سینمایی ادامه داد. فرمان‌آرا پس از بیست‌ویک سال به ایران بازگشت و کارگردانی را با فیلم تحسین‌شده «بوی کافور، عطر یاس» از سر گرفت.
ایرج قادری | ۱۰ سال | ۱۳۷۳ تا ۱۳۶۳
ایرج قادری از بازیگران و فیلمسازان فعال پیش از انقلاب است. او از ۱۳۴۴ که اولین فیلمش «داغ ننگ» را کارگردانی کرد تا ۱۳۵۷ توانست ۲۷ فیلم بسازد؛ در این بازه تقریباً هر سال دو فیلم. پس از انقلاب چهار سال اجازه کار نداشت تا در ۱۳۶۱ دو فیلم «برزخی‌ها» و «دادا» را کارگردانی و بازی کرد. ماجرای توقیف این دو فیلم به ممنوع‌الکاری او در بازیگری انجامید، اما همچنان اجازه داشت به‌عنوان فیلمساز فعالیت کند.
